Skip to content

Onderzoek en diagnose

In het kort

Als je 50 jaar of ouder bent en een bot hebt gebroken, of als je merkt dat je in korte tijd kleiner wordt, kan er sprake zijn van osteoporose. Dan is het verstandig om je te laten onderzoeken. In Nederland hebben meer dan 1 miljoen vrouwen en mannen osteoporose. Ook een optelsom van risicofactoren kan aanleiding zijn voor nader onderzoek.

Bepaal je risico

Osteoporose wordt helaas vaak pas ontdekt na een botbreuk. Tenminste, als je in het ziekenhuis of op de Spoedeisende Hulp te maken hebt met een oplettende zorgverlener. Om osteoporose uit te sluiten, moeten ziekenhuizen iedereen van 50 jaar of ouder met een botbreuk oproepen voor een DEXA-scan. Gebeurt dat niet, dan is het aan te raden om zelf om een onderzoek vragen. Na een 1e botbreuk is de kans op een volgende breuk verdubbeld.

Er zijn ook andere zaken die risico op osteoporose geven, zoals het gebruik van bepaalde medicijnen of een onderliggende ziekte. Doe onze Osteoporose Risicocheck (voorheen Zwakkebottentest) om te zien of en hoeveel risico je loopt.

Diagnose in vier stappen

Elke stap is belangrijk om te bepalen wat je risico is en welk persoonlijk advies bij je past.

  1. Meten van botdichtheid met een DEXA-scan;
  2. Controle op wervelbreuken met een VFA;
  3. Bloedonderzoek;
  4. Onderzoek of er een verhoogd risico is op vallen.

Stap 1. Meten van botdichtheid, DEXA-scan

Een DEXA-scan is een soort röntgenapparaat. Hiermee wordt de hoeveelheid mineralen in de botten gemeten: de botdichtheid of botmassa. De gemeten botdichtheid wordt uitgedrukt in de T-score. Hoe lager de botdichtheid, hoe groter de kans op een botbreuk:

  • T-score tussen +1 en -1: normaal
  • T-score tussen -1 en -2.5: osteopenie (verminderde botmassa)
  • T-score -2.5 of lager: osteoporose

Lees meer over de DEXA-scan.

Stap 2. Controle op wervelbreuken, VFA

Een moderne DEXA-scanner kan meestal ook een VFA maken. Met een VFA wordt gekeken of er wervelbreuken zijn. Dit is een belangrijk onderdeel van het onderzoek.

Lees meer over de VFA.

Stap 3. Bloedonderzoek

Je arts zal ook een aantal bloedonderzoeken aanvragen. Dat is niet alleen om het vitamine D- en calciumgehalte vast te stellen. Daarmee zoekt hij of zij ook naar eventuele onderliggende oorzaken voor osteoporose. Een oorzaak kan ook een minder goed werkend orgaan zijn, een teveel of een tekort aan hormonen of al langer bestaande maag- of darmproblemen. Met de set bloedtesten zijn veel voorkomende aandoeningen op te sporen, die mede oorzaak kunnen zijn van de lage botmassa.

Lees meer over onderliggende oorzaken voor osteoporose.

Stap 4. Onderzoek naar een verhoogd valrisico

Met behulp van een aantal vragen zal de arts of verpleegkundige, samen met jou, onderzoeken of er een risico bestaat dat je sneller valt. Daar kunnen diverse redenen voor zijn, zoals:

  • Wisseling in de bloeddruk (bij staan of bukken);
  • Bijwerkingen van medicatie (suf, duizelig, slaperig);
  • Minder goed zien door oogproblemen of oude bril;
  • Alcohol (kan langdurig een verstoorde balans geven);
  • Te snel naar het toilet lopen (incontinentie);
  • Onvoldoende verlichting in en om het huis.

Een juiste diagnose bestaat dus uit deze 4 stappen. Hiermee is jouw situatie goed in beeld gebracht. Van je arts of osteoporoseverpleegkundige kun je dan verwachten dat je een compleet behandeladvies krijgt, dat gebaseerd is op je persoonlijke situatie. Je kunt natuurlijk ook zelf vragen om een onderzoek naar osteoporose en eventuele behandeling.

Doe onze Osteoporose Risicocheck om te weten hoeveel risico jij hebt om osteoporose te krijgen.

Wachtlijst?

Is er een wachtlijst in jouw ziekenhuis voor een DEXA-scan? Misschien word je in een ander ziekenhuis sneller geholpen. Hier kun je zien wat voor elk Nederlands ziekenhuis de wachttijden voor een DEXA-scan zijn.

Ook interessant